Powrót

Konfiguracja elektronowa pierwiastków grup 3-12

Spis treści

Budowa elektronowa pierwiastków bloku d
Kolejność zapełniania powłok elektronowych
Promocja elektronowa
  • Na czym polega?
  • Przykłady promocji elektronowej
Konfiguracja elektronowa jonów pierwiastków bloku d
  • Zasada ogólna
  • Przykłady
Elektrony walencyjne atomów pierwiastków bloku d
Pełny i skrócony zapis konfiguracji elektronowej wybranych pierwiastków
Uzupełnienie
  • Reguła (n + l)
  • Promocja elektronowa w atomach pierwiastków bloku d okresu 5.

Konfiguracja elektronowa pierwiastków grup 3–12 (blok d)

Pierwiastki grup 3–12 układu okresowego, nazywane pierwiastkami bloku d, charakteryzują się obecnością elektronów na podpowłoce d. W artykule wyjaśniamy zasady zapisu ich konfiguracji elektronowej, zjawisko promocji elektronowej oraz reguły tworzenia jonów.

Materiał przeznaczony dla uczniów liceum realizujących podstawę programową z chemii oraz przygotowujących się do matury.

Czego dowiesz się z tego artykułu

  • jak wygląda budowa elektronowa pierwiastków bloku d
  • w jakiej kolejności zapełniane są podpowłoki elektronowe
  • na czym polega promocja elektronowa
  • dlaczego chrom i miedź mają nietypowe konfiguracje
  • jak zapisywać konfiguracje jonów metali przejściowych
  • które elektrony są walencyjne w pierwiastkach bloku d
  • jak stosować regułę (n + l)

Fragment artykułu

Atomy pierwiastków należących do grup 3–12 posiadają w konfiguracji elektronowej elektrony na dwóch typach podpowłok: zewnętrznej podpowłoce ns oraz wewnętrznej podpowłoce (n−1)d. Liczba elektronów na podpowłoce d może wynosić od 1 do 10, co decyduje o właściwościach chemicznych tych pierwiastków.

Elektrony w atomie zajmują kolejne podpowłoki w kolejności wzrastającej energii. W niektórych przypadkach, gdy różnica energii między orbitalami jest niewielka, dochodzi do zjawiska promocji elektronowej, prowadzącej do bardziej stabilnej konfiguracji elektronowej.

Pełna wersja artykułu zawiera

  • szczegółowe omówienie budowy elektronowej pierwiastków bloku d
  • kolejność zapełniania podpowłok elektronowych
  • wyjaśnienie zjawiska promocji elektronowej
  • przykłady konfiguracji chromu, miedzi i innych wyjątków
  • zasady zapisu konfiguracji jonów metali przejściowych
  • tabelę konfiguracji elektronowych pierwiastków od Sc do Zn
  • omówienie elektronów walencyjnych w bloku d
  • regułę (n + l) z przykładami
Odblokuj pełną treść

Ucz się chemii skutecznie z Chem24 – bez reklam, zgodnie z podstawą programową.

Najczęstsze pytania

Dlaczego chrom i miedź mają nietypową konfigurację elektronową?

Ponieważ konfiguracje z podpowłoką d w połowie zapełnioną (d5) lub całkowicie zapełnioną (d10) są energetycznie korzystniejsze, co prowadzi do promocji elektronowej.

Z jakiej podpowłoki elektrony są usuwane jako pierwsze podczas tworzenia jonów?

Najpierw usuwane są elektrony z podpowłoki ns, a dopiero później z podpowłoki (n−1)d.

Czy w pierwiastkach bloku d obowiązuje reguła oktetu?

Nie. W pierwiastkach bloku d w tworzeniu wiązań mogą brać udział również elektrony z podpowłoki d.